Jelcz w programie Jak Cz.5

Ciężkie terenowe ciągniki siodłowo-balastowe do przerzutu wielotonowej techniki bojowej, inżynieryjnej oraz innych ładunków uchodzą w branży motoryzacyjnej za niezwykle elitarne wyroby. Dlatego nie wszyscy, w tym nawet renomowani dostawcy taboru samochodowego, decydują się na ich przygotowanie. W Europie z głównych graczy w ostatnich latach proponowali je lub wciąż proponują Daimler -Mercedes, MAN-RMMV, IVECO oraz Renault. Do tego z ich budowy słynie czeska niezależna Tatra. Teraz to tego grona chce po raz pierwszy dołączyć nasz Jelcz – to za sprawą kompletnie nowego modelu, przygotowanego w ramach rodzimego programu zbrojeniowego, noszącego roboczą nazwę Jak.

Jelcz Jak Producent

Oprócz tego, poza ośmioma kołami jezdnymi, każdy ciągnik ma dwa koła zapasowe – po jednym każdego rozmiaru, zamocowane na uchylnych wysięgnikach uruchamianych układem hydraulicznym z elektrycznym sterowaniem. Koła jezdne i zapasowe zaopatrzono we wkładki wielofunkcyjne typu VFI, umożliwiające krótkotrwałą jazdę na uszkodzonych oponach przy ograniczeniu prędkości do 50 km/h i przy obniżonym ciśnieniu. Panel sterownia zmianą ciśnienia systemu centralnego pompowania kół (CPK) umieszczono w kabinie kierowcy. Układ pneumatyczny wyposażono w osuszacz powietrza podgrzewany elektrycznie. Sterowanie układem hamulcowym jest realizowane poprzez układ pneumatyczny, nadciśnieniowy, dwuobwodowy, z regulacją siły hamowania tylnych mostów napędowych. Układ hamulcowy dostał systemy przeciwblokujący ABS i przeciwpoślizgowy ASR. Mosty napędowe są wyposażone w hamulce tarczowe, zapewniające skuteczność wymaganą regulaminami homologacyjnymi. Hamulec awaryjno–postojowy z siłownikami membranowo-sprężynowym na tylnych mostach napędowych działa na zasadzie spadku ciśnienia. Jego sterowanie odbywa się poprzez zawór ręczny z kabiny kierowcy. Natomiast układ hamulcowy naczepy sprzęgnięto z układem pneumatycznym ciągnika za pomocą łącza dwuprzewodowego i jest on sterowany za pośrednictwem tego układu. Co więcej, przy właściwej technice jazdy na długich zjazdach silnik dużej mocy staje się dodatkowym hamulcem zwalniającym (tzw. hamulec górski), gdyż zapewnia dodatkowe opóźnienia dzięki użyciu hamulca silnikowego, działającego poprzez zmianę geometrii turbosprężarki w fazie hamowania silnikiem.

REKLAMA

Także inne układy dopasowano do specyfiki sprzętu tego rodzaju. Układ kierowniczy z mechanizmem kierowniczym, z przekładnią o zmiennym przełożeniu, działa na pierwszą i drugą oś pojazdu oraz ma integralne wspomaganie hydrauliczne i dodatkowo wspomaganie dwukomorowym siłownikiem hydraulicznym. Układ hydrauliczny jest dwuobwodowy, z dodatkową pompą hydrauliczną napędzaną od kół auta, niezależnie od prędkości obrotowej silnika. To rozwiązanie umożliwia spełnienie wymagań homologacji w zakresie kierowalności ciągnika. Jednoprzewodowa instalacja elektryczna ciągnika i naczepy występuje w wykonaniu specjalnym. Akumulatory mają dwa wyłączniki – w kabinie i na zewnątrz ciągnika, za kabiną. Ciągnik otrzymał gniazdo wysokoprądowe do ładowania akumulatorów i podłączania urządzeń zewnętrznych wspomagających rozruch silnika. Przy tym instalacje elektryczne i układy elektroniczne podwozia oraz wyposażenia kabiny auta zostały zaprojektowane i wykonane w wersji wodoszczelnej. Gwarantują dopuszczalne poziomy zakłóceń radioelektrycznych i odporności na narażenia elektromagnetyczne oraz promieniowanie wg kryteriów określonych w Normach Obronnych.

Do wspomagania samoewakuacji pojazdu po ugrzęźnięciu możliwe jest wykorzystanie jednej z dwóch głównych wyciągarek hydraulicznych o sile uciągu na pierwszym zwoju 25 t, z liną o długości nie mniejszej niż 60 m, z możliwością podawania liny do przodu i do tyłu. W układzie zastosowano także dodatkową wyciągarkę wspomagającą rozwijanie lin wyciągarek głównych. Diagnostykę i ocenę sprawności kluczowych zespołów ciągnika, w tym wykrywanie usterek, realizuje system automatycznego sterowania kontrolą, zdatnością i obsługami technicznymi (SASOT), dedykowany do prognozowania uszkodzeń i wydawania załodze poleceń w zakresie obsług technicznych. Podczas użytkowania samochodu jego informacje (bieżące parametry pracy systemów podczas jazdy, przekroczenie dopuszczalnych wartości, informacje o terminach obsług itp.) są wyświetlane na ekranie tablicy wskaźników. Parametry te są dostępne dla kierowcy, a po pozyskaniu kodów dostępu dla personelu serwisowego.

zobacz galerię

REKLAMA